VVCCHeader.jpg

De historische stad Mechelen
Rombouts.jpg
Romboutstoren gezien van uit
de Sint-Katelijnestraat

   De in Schotland geboren Rumoldus werd in 746 bisschop van Dublin. In 754 kwam Rumoldus in Mechelen aan om de "inboorlingen" tot het christendom te bekeren. De naam Rumoldus is belangrijk maar is vervlaamst naar Rombout. De geschiedenis van Mechelen begint in de dertiende eeuw. De naam Mechelen werd voor het eerst vermeld in een diploma uit het jaar 1008 in Trier en overhandigd aan de prins-bisschop van Luik. De oudste stadskern was op de zuidelijke Dijleoever die in de onmiddellijke nabijheid van de Dijle lag en hoger lag dan de noordelijke oever. Zo was er minder gevaar voor overstromingen. Nadien werd ook de noordelijke Dijleoever bevolkt en geleidelijk groeiden de 2 gemeenschappen naar mekaar toe en zo ontstond één gemeente. Deze gemeente zou later samen met Leest, Heffen, Hever, Hombeek, Muizen en met het ressort (Heist-op-den-Berg en Gestel) de heerlijkheid Mechelen vormen. Mechelen was dan een van de 17 provincies van de oude Nederlanden.

   De prins-bisschoppen van Luik hadden in de 11e en 12e eeuw al eenzekere macht verworven en Mechelen onderhorig gemaak. tIn het begin van de dertiende eeuw kregen ook de Berthouts, Heren van Grimbergen, hier vaste voet. Het oudst bekende stadswapen van Mechelen (1242) draagt het wapen der Berthouts en de bisschopsstaf. Wouter V Berthout was in 1220 feitelijk de heer van Mechelen. Op de zuidelijke Dijleoevers zouden de eerste parochie en het eerste kapittel opgericht zijn. In 1134 ging het parochierecht van Mechelen over naar het kapittel van Sint-Rombout dat reeds in 992 gesticht was door prins-bisschop Notger. In 1150 zou er al een Sint-Romboutskapel gestaan hebben. Een beetje later begon men in Mechelen te denken om een monumentale Sint-Romboutskerk te bouwen. Vóór 1250 was men al begonnen met de bouw van wat nu de St-Romboutskathedraal is.In 1198 vestigden de ridders van de Duitse Orde zich ook in Mechelen, in Pitzemburg. Wouter VI Berthout en zijn opvolgers bleven zich verder als heren van Mechelen beschouwen en gedragen. Zo verleende Wouter VI in 1268 aan de Mechelse gilden het recht om te vissen in de stadsvesten. De Mechelaars en de Berthouts inbegrepen speelden de prins-bisschop van Luik tegen de hertog van Brabant uit, en vice versa...

   In de 13e eeuw kende Mechelen een grote bloei en kreeg haar eerste versterke omwalling. De Mechelse lakenindustrie was de exportnijverheid bij uitstek. Wol werd ingevoerd vanuit Engeland. Rond 1300 waren er al 3 lakenhallen. Door de groei van de stad was een tweede en grotere omwlling noodzakelijk. De St.-Romboutskerk werd in 1312 ingewijd en deels in gebruik genomen. De middenbeuk was pas klaar in 1478. In 1342 had de grote stadsbrand een derde van de stad in de as gelegd. De meeste huizen waren van hout en de daken van stro. Er waren ook veel lemen huisjes met maar één vertrek. Er is dikwijls een strijd geweest om de macht, maar in 1356 werd Mechelen door prins-bisschop Engelbert van der Marck in volle eigendom afgestaan aan de Graaf van Vlaanderen. Mechelen maakte geen deel uit van het graafschap Vlaanderen, maar de graaf van Vlaanderen werd alleen Heer van Mechelen.

   De economische toestand bleef niet duren door de 100-jarige oorlog tussen Engeland en Frankrijk. Omdat Engeland dacht dat Vlaanderen nog een leen was van Frankrijk kon Mechelen geen wol meer uit Engeland kopen. Er ontstond een crisis in de wolnijverheid, de kleine man begreep dit niet en luchtte zijn misnoegen tegen het stadsbestuur en de rijken. Zo ontstond in 1361 een opstand en staking in de draperie. Na 14 dagen was het oproer bedwongen en de wolbewerkers kregen zware straffen, onder andere een boete van 24000 gouden mottoenen aan graaf Lodewijk van Male. In 1383 huwde Margareta van Male met Filips de Stoute, hertog van Bourgondië en zo kwam Mechelen onder Bourgondisch bewind. Op 23 april 1405 hield Jan zonder Vrees zijn Blijde Inkomst in Mechelen. In 1409 gaf hij aan Mechelen het privilege om twee jaarmarkten te houden. Met de Blijde Intrede op 8 oktober 1419 van Filips de Goede werden de gemeentelijke vrijheden aangetast. De door de Bourgondische Hertogen toegepaste centralisering werd voelbaar. Zo vaardigde Filips in 1539 een ordonnantie uit waarbij het democratisch bestuurssysteem van 1305 werd verworpen en de stedelijke belangen afhankelijk gemaakt werden van de hertogelijke grillen en belangen. Tijdens de Bourgondische periode werd het plaatselijk bestuur volledig onderworpen aan de centrale macht, wat niet belette dat in 1452 de eerste steen van de Sint-Romboutstoren werd gelegd. De strijd om Mechelen is beslist, alle vorsten van de Zuidelijke Nederlanden tot en met keizer Frans II in 1792 zullen deze kleine entiteit als een zelfstandig deel van hun staten beschouwen.

MargaretaVanYork-1.jpg
Margareta van York

   Onder Karel de Stoute stak het oude verzet toch even in Mechelen de kop op in 1467. Karel kreeg de opstandelingen snel klein: 120 inwoners werden uit al de staten van de hertog verbannen, de stad kreeg een boete van 30.000 Rijnse Gulden en verloor haar voorrechten. Door het Edict van Thionville op 8 december 1473 vestigde de hertog, naast de Rekenkamer, ook zijn Parlerment, in feite een opperste gerechtshof, in Mechelen. Op 3 januari 1474 werd dit Parlement plechtig geïnstalleerd in het schepenhuis en zo werd Mechelen de juridische hoofdstad der Nederlanden. Na de dood van Karel de Stoute in 1477 verleende Maria van Bourgondië kwijtschelding van hoger vermelde straffen en maakte zij een gematigde terugkeer naar de vroegere toestanden. Zij overleed in 1482. In 1477 vestigde Margareta van York, zuster van de Engelse koning Edward IV, zich in Mechelen waar zij op 23 november 1503 overleed.

MargaretaVanOostenrijk_klein.jpg
Margareta van Oostenrijk

   Aan het hof van Magareta van York werden de kinderen van Margareta van Bourgondië, Filips de Schone en Margareta van Oostenrijk, verzorgd. Tijdens de opstand tegen Maximiliaan van Oostenrijk bleef Mechelen trouw aan deze vorst en als beloning verhief Keizer Frederik III op 10 januari 1490 de heerlijkheid Mechelen tot graafschap. Mechelen kreeg er eveneens in zijn wapenschild een koningsadelaar bij en mocht het devies "In fide constans" (In trouw vast) voeren. In 1504 werd het in 1477 ontbonden "Parlement" onder de naam "Grote Raad" te Mechelen heropgericht. Margareta van Oostenrijk was 27 jaar toen ze zich in 1507 definitief in Mechelen vestigde als landvoogdes der Nederlanden. Mechelen werd dus ook de politieke hoofdstad van de Nederlanden. Aan haar hof nam ze de opvoeding waar van haar neef, de latere Karel V, en zijn zusters Eleonora, Ysabeau en Maria. De beroemdste kunstenaars uit die tijd werkten aan haar hof, waar ze in 1521 eveneens de toen reeds vermaarde Albrecht Dürer ontving. Haar hof werd bovendien een centrum voor de ontplooiing van humanisme en renaissance. In 1530 stierf Margareta van Oostenrijk in Mechelen, wat een groot verlies was voor de stad. Zij werd opgevolgd door Maria van Hongarije, de zus van Karel V. De stad verloor een groot deel van haar faam en luister. De ramp van de ontploffing van de Zandpoort in 1546 heeft de teloorgang van Mechelen nog verspoedigd. Als gevolg verhuisde de landvoogdes Maria van Hongarije naar Brussel. De verheffing tot aartsbisdom, waardoor Mechelen in 1559 de kerkelijke hoofdstad der Nederlanden werd, kon dit slechts gedeeltelijk verhelpen.

   De oude industie kwijnde voort, de belangrijkste nijverheid die standhield was de brons- en geelgieterij (bellen , klokken en kanonnen). Ook de de bewerking van het goudleder had nog een belangrijke betekenis.
Maar er volgden toch rampspoedige jaren:
- 1566: toen op 22 augustus de Beeldenstorm over Mechelen raasde.
- 1572: toen de zogenaamde «Spaanse Furie» uitbrak en Mechelen drie dagen lang aan een ontzaglijke plundering overgeleverd werd.
- 1580: toen de zogenaamde «Engelse Furie» Mechelen teisterde. Uit vrees voor verdere onlusten werd op 7 juli 1580 de Grote Raad zelfs tijdelijk naar Namen overgebracht.

   Mechelen bleef in handen van de staatsen tot 1585: het jaar van de scheiding van de Noordelijke en de Zuidelijke Nederlanden, eveneens het jaar van de sluiting van de Schelde, met alle gevolgen vandien... Voor Mechelen was het andermaal een harde klap, zowel sociaal als economisch. In 1598 kwam er enige herademing met de komst van het diplomatieke echtpaar Albrecht en Isabella, zij hielden in Mechelen hun intrede op 5 november van hetzelfde jaar. In 1605 gaven Albrecht en Isabella de opdracht om een basiliek te bouwen in het bedevaartsoord in Scherpenheuvel.

Wordt bijgewerkt


Schilderij1.jpg
Eerste Schilderij het dichts bij het urinoir
Greenpee.jpg
GreenPee urinoir
Minderbroedersgang.jpg
Minderbroedersgang rechts van het urinoir
Duivenstront.jpg
Duivenstront op de lichten
   Mechelen heeft als eerste Belgische stad een ecotoilet tegen wildplassen geplaatst op 17-08-2018 in de Minderbroedersgang. Even nadien zijn er onder drie venster links van het urinoir een schilderij onder een venster aangebracht. Onder elke schilderij werd een rode loper aangebracht om het wildplassen tegen te gaan. Het is het eerste ecotoilet in zijn soort in België. Het toilet wordt na de zomer geëvalueerd en als het succesvol blijkt overweegt de stad er nog meer aan te kopen. Het toilet werd verwerkt in een plantenbak en de urine wordt gerecupereerd als meststof voor plantjes.
   De gang rechts naast het urinoir werd ook gebruikt door wildplassers. Niemand loopt er graag door, ook niet als daar het wildplassen zou gestopt zijn. De vloer wordt regelmatig gereinigd maar net onder het plafond staan 12 armaturen op de muur. Dit is een genot voor de duiven die hier soms een nest bouwen op de armaturen. Duivenstront ligt op de armaturen, op de muur en op de grond. Na het reinigen van de vloer komt duivenstront snel terug.
   Een oplossing is natuurlijk de armaturen reinigen en dan duivenpinnen aanbrengen boven op de armaturen of de duiven wegjagen met ultrasone geluiden. De vraag is nu of de gemeente niet dat klein beetje geld heeft om die vuiligheid weg te halen of houden ze liever van duivenstront.


   LEZ - de lage-emissiezone, een nieuwe bron van inkomsten. In oktober 2017 is Mechelen gestart met de voorbereiding van LEZ die zou moeten ingevoerd worden in 2018. Al vroeg kwam men er achter dat er veel meer studiewerk nodig was. LEZ zal ingevoerd worden in 2020.
   Er zijn 3 opties:
Optie 1 betreft het gebied binnen de Mechelse vesten. Hierdoor zou 11 % van de wagens die er momenteel passeren niet meer toegelaten worden. De impact op de luchtkwaliteit is daardoor beperkt.
Optie 2 betreft het gebied tussen de R6, de E19, de N1, de nieuwe Tangent en de N15. In dit geval zou 21 % van het huidige verkeer geweerd worden.
Optie 3 betreft het resoluut kiezen voor een LEZ over het hele Mechelse grondgebied. Burgemeester Eddy Bevers van Willebroek heeft een gelijkaardig plan: "We kunnen kiezen om enkel het centrum af te bakenen, maar er is ook een optie om de dorpskernen van de deelgemeenten erbij te nemen of of het hele grondgebied. In dat laatste geval sluiten wij aan op Mechelen waardoor er één grote LEZ zou ontstaan" (P.S. misschien ook aan heel Vlaanderen?).


   Al geruime tijd zit Mechelen in de lift. Er is in 2017 een Stadsmonitor geweest, een recente studie doorheen heel Vlaanderen. De resultaten zijn nu bekend.

   Over de Stadsmonitor: 80 % is tevreden op vlak van loketvoorzieningen. Mechelen stijgt hier naar de derde plaats! Tevredenheid over de stad: 82 % in 2017. Vorige metingen 2004: 67 %, 2008: 72 %, 2014: 77 %, 2017: 82 %.
   Fierheid op de stad: de Maneblussers zijn fier op hun stad met 81 %. De Mechelaars stonden in 2004 met 54 % op de 13de plaats. Nu prijken ze op de tweede plaats na Brugge!
   Stadsbestuur: nergens is het vertrouwen in het stadsbestuur groter. Met 52 % neemt onze stad zelfs een nooit geziene voorsprong van 12 % op de eerste achtervolgers, Genk en Leuven. In 2004 was dat vertrouwen nog het kleinst van alle steden. 29 % in 2004, 29 % in 2008, 33 % in 2011, 39 % in 2014 en 52 % in 2017. 48 % vindt dat hij genoeg geconsulteerd wordt door het stadsbestuur. Op dat vlak zijn wij koploper. Een hele ommekeer, want in 2004 scoorden wij nog het slechts van alle centrumsteden.
   Onveiligheidsgevoel: in 1998 27 % = 13de plaats, 25 % in 2000, 19% in 2004 en 9 % in 2017 = 6de plaats. Wist je al dat Mechelen van alle centrumsteden per inwoner het zwaarts investeert in politie?
   Tweede plaats: vertrouwen in de politie: Het vertrouwen in de politie steeg van een bedenkelijke laatste plaats in 2008, met 33 %, naar een tweede plaats met 47 % in 2007. Dat hangt ongetwijfeld samen met de daling van het onveiligheidsgevoel en de daling van de totale criminaliteitsgraad. 1 op 4 Mechelaars heeft veel vertrouwen in zijn medemens. Daarmee staan we samen op een gedeelde derde plaats met Brugge. Maar dag mag toch nog iets meer zijn hé, jongens!
   Criminaliteitsgraad: Van 2004 tot de meest recente meting in 2016 is het aantal criminele feiten per 1000 inwoners redelijk gedaald. 131 feiten in 2004 = 9de plaats, 129 in 2012, 106 in 2014 en 97 in 2016 = 7de plaats.
   Ik ben tevreden over ...: 88 % aanbod van restaurants en eetcafés, 84 % shopping- en winkelvoorzieningen, 80 % recreatievoorzieningen, 78 % sportvoorzienigen en 69% uitgaansgelegenheden. Al zijn er ook werkpunten. Er zijn voldoende ...: 56 % onderhouden fietspaden, 48 % speelvoorzieningen voor kinderen tot 12 jaar, 47 % activiteiten voor ouderen, 39 % geschikte plekken voor de jeugd. De fietspaden zijn goed onderhouden: 50 % in 2014 = 8ste plaats, 56 % in 2017 = 5de plaats.
   Ik bezoek vooral in eigen stad plein- en/of parkevenementen of zomerfestivals: Mechelen 90%; Gent 87 %; Antwerpen en Genk 86 %, Oostende en Brugge 85%, Hasselt 83 %, Leuven 81 %, Kortrijk en Sint-Niklaas 80 %, Aalst 78 %, Turnhout 72 % en Roeselare 70 %.

   De ondergrondse parking Bruul met 352 parkeerplaatsen is volledig af. Toegang en uitgang gaan via de Hendrik Speeckvest.
Bron: Nieuwe Maan - juni 2018


   Op 17 april 2018 was er plots opschudding in Vlaanderen door een ultraortodoxe jood die op de CD&V kieslijst in Antwerpen werd gezet. Hij wilde vrouwen niet een hand reiken, ook niet als hij een belangrijke politieke post zou krijgen. Een hele discussie was het gevolg en uiteindelijk trok de man zich terug van de lijst.
Een beetje later kwam de Islam partij op de proppen. In 2012 had die partij een zetel in Andelecht en een zetel in Molenbeek. De oprichter van die partij was al dertig jaar buschauffeur, maar hij vond nu dat de bussen moeten gescheiden worden: bussen alleen voor vrouwen en bussen alleen voor mannen. Na overleg met de Lijn werd hij ontslagen. De man was blij dat hij ontslagen was omdat hij nu meer tijd had om zich bezig te houden met de politiek. Zijn doel van de Islam partij is de sharia invoeren in geheel België. Als reactie hierop wisten de Vlaamse partijen niet wat doen: sommigen wilden de Islam partij verbieden, andere partijen dan weer niet. In het verleden is Sharia for Belgium veel te lang toegelaten geworden en zo zijn er veel IS stijders naar Irak en Syrië vertrokken. Gaat er nu weer iets dergelijks gebeuren?

   "Wettelijk recht om te huwen gegarandeerd"
Het college van burgemeester en schepenen in Mechelen reageert met een persmededeling op de heisa die ontstaan is nadat eerste schepen Marc Hendrickx (N-VA) maandag een huwelijk niet wilde voltrekken omdat de bruid hem de hand weigerde te schudden. "We gaan op voorhand met koppels die aangeven geen hand te willen geven een gesprek voeren en hen de visie van de stad op samenleven toelichten", klinkt het. Wanneer een lid van het schepencollege het huwelijk niet wenst te voltrekken, zal de burgemeester of een andere schepen zijn rol overnemen.
   In het coalitieakkoord staat: "Mechelen is een stad waar mannen en vrouwen, jongens en meisjes niet alleen gelijk en gelijkwaardig zijn, maar ook samen leven, samen werken en samen vrije tijd doorbrengen. We wijzen afzonderlijke werelden voor de twee seksen af. Er komt een actief beleid dat deze gendergelijkheid promoot en ingaat tegen elke vorm van segregatie op basis van gender, seksisme en vrouwonvriendelijke denkbeelden. De stad waakt erover dat in Mechelen meisjes dezelfde kansen krijgen als jongens en dat ze niet uitgesloten worden van het maatschappelijk leven".
   Het stadsbestuur benadrukt dat het gevoerde beleid stoelt op wederzijds respect, luisterbereidheid, openheid van alle partners en een constructieve dialoog. "We mogen het weigeren van een handdruk aan iemand van een andere sekse niet herleiden tot een discussie over cultuurpatronen en tradities, maar willen met elkaar in gesprek gaan." In de toekomst zal het schepencollege bij de aangifte van een huwelijk steeds duidelijk maken dat een hand geven past binnen de visie van de stad op samenleven. Wanneer het gesprek niet het gewenste resultaat oplevert, zal de stad het huwelijk toch laten plaatsvinden. Indien een lid van een schepencollege het huwelijk in die omstandigheden niet wenst te voltrekken, wordt dit door de burgemeester of zijn vervanger uit het college overgenomen.

   Op 9 mei is het huwelijk niet doorgegaan omdat de vrouw de hand van de schepen niet wilde drukken. Een eerste reactie daarop van de burgemeester was dat hij dat vroeger al eens had meegemaakt. Onder invloed van Groen veranderde de houding van de burgemeester en werd bovenstaand bericht opgesteld en kenbaar gemaakt op woensdag 11 mei.